21 Şubat 2012 Salı

3.AVLU ENDERUN AVLUSU



     3. KAPI : BABÜSSAADE –AKAĞALAR KAPISI

(SAADET KAPISI)


Padişah’ın özel ikameti  (haremine) ile Enderun’un bulunduğu üçüncü avluya geçişi sağlayan kapıdır.  
Topkapı Sarayı’n da Enderun yedi bölümden oluşurdu.
1. Küçük Oda
2. Büyük Oda
3. Doğancı Odası
4. Seferli Odası
5. Kiler Odası
6. Hazine Odası
7. Has Oda,

3.AVLU'DA BULUNAN YAPILAR:
Küçük Oda Koğuşu
Akağalar Koğuşu
Büyük Oda Koğuşu
Arz Odası
Seferli Koğuşu
Fatih Köşkü -Hazine
Kilerli Koğuşu
Hazine Koğuşu
Has Oda
Has Oda Koğuşu
Ağalar Cami
III. Ahmet Kütüphanesi
Kuşhane (harem çıkışı)

Babüssaade’t ten ilk girişte iç kapıda  sağ tarafta Büyük  oda koğuşları. Sol tarafta Küçük oda koğuşları bulunur. 

 KÜÇÜK VE BÜYÜK ENDERUN ODALARI
Babüssaade’den girildiğinde sol tarafta ve sağ tarafta küçük Enderun odaları bulunur. Bu odalar Saray’ın eğitim kurumları olarak işlev görürdü
.





BABÜSSAADE ARZ ODASI KARŞISI

İç kapı’dan avluya çıkıldığında ise ARZ ODASI bulunur.
ARZ ODASI
 ARZ ODASI  : 3 kapısı bulunmaktadır. Kapıların ikisi Babüssaade’ye açılır. Diğeri Enderun’ a açılmaktadır.
1. Kapı Maruzat Kapısı:  Padişah’a arzda bulunacakların kullandığı kapıdır. Kapının üstünde Sultan II. Ahmet’in hattıyla yazılmış Besmele bulunur. Kapının hemen yanında çeşmesi vardır.
MARUZAT KAPISI

2. Kapı Pişkeş (hediye) Kapısı : Yabancı elçilerin getirdikleri hediyeler bu kapıdan içeriye alındığından bu isim ile anılmaktadır.  Kapının üzerinde tuğra şeklinde Sultan Abdülmecit’i metheden ifadeler ile Sultan II. Mahmut Han tarafından bizzat yazılmış olan “Hasbünallahü ve ni’mel vekil”(Allah ne güzel vekildir)  ifadesi yazılıdır.
PİŞKEŞ (HEDİYE) KAPISI
 3. Kapı Padişah Kapısı : Enderun’a açılan kapıdır.
ARZ ODASI PADİŞAH KAPISI




GİRİŞ SAĞ TARAF:  
Babüssaade Ağa Dairesi : Günümüzde itfaiye ve müze yemek yeri ve santral olarak kullanılmaktadır. 
BABÜSSAADE AĞA DAİRESİ


 Enderun Mektebi -Meşk hane



Seferli Koğuşu : 2 mekanlıdır. Padişah elbiseleri sergilenmektedir. Hamamın yerine  yapılmıştır.

Sultan 3. Ahmet tarafın yaptırılmıştır. Padişah’ın sarığını ve çamaşırlarını yıkar,onunla birlikte sefere katılırlardı. Padişahın camide namaz kılacağı seccadesini de seferli Koğuşu’nun ağası sererdi. Saray cüceleri ve dilsizleri burada eğitilirlerdi. 

Daha sonra bu koğuşta yapılan çalışmalar mesleki alana ve sanata kaydırılarak ; kemankeş (okçu),pehlivan,hanende(şarkıcı) ve berberler yetiştirilmeye başlanmıştır.(Günümüzde padişah elbiselerinin sergilendiği sergi salonu olarak kullanılmaktadır.)


SEFERLİ KOĞUŞU PADİŞAH ELBİSELERİ SERGİLENMEKTE


FATİH KÖŞKÜ :  Fatih Sultan Mehmet’in yaşadığı  hamamlı ,seyir köşküdür. 3 oda ve 1 teras ile bodrum katı bulunur.
Günümüzde Hazine 1-2-3-4 olarak bölümlere ayrılmıştır. 

HAZİNE 1  : Enderun hamamının soyunma yeridir. Saltanat tahtları ve padişahın törende kullandığı eserleri sergilenmektedir.
                            HAZİNE 1


HAZİNE 2:  Fatih köşkün odasıdır. Osmanlı nişanları sergilenmektedir.
HAZİNE 2

HAZİNE 3:  Fatih köşkünün Başodasıdır. DİVANHANE.
HAZİNE 3


HAZİNE 4:  Fatih köşkünün bir odasıdır. Topkapı Hançer’i ile Kaşıkçı Elmas’ı burada sergilenmektedir.
HAZİNE 4




KİLERLİ KOĞUŞU

Hem kilere hem de padişaha hizmet etmekle görevlendirilmiş olan bir bölümdü. Padişahın yemeğini pişirmek,sofra kurmak,servis yapmak,sofrayı toplamak,yemek takımlarını korumak ve bulaşıkları yıkamaktı. Harem’in kiler ihtiyacında karşılar ve muhafaza ederlerdi. Hırka-i saadet dairesinin deki büyük şamdanların mumlarını temin etmek ve yakmakta görevleri arasında olduğu gibi gerektiğinde ilaçların hazırlanmasına da yardım ederlerdi.
KİLERLİ KOĞUŞU

4.AVLUYA ÇIKILAN
              KİLERLİ KOĞUŞ DEHLİZİ
 
KİLERLİ KOĞUŞU'NUN ARKA TARAFI                                       (4.AVLUDAN )





Günümüzde Topkapı sarayı Müze Müdürlüğü olarak kullanılmaktadır. Koğuşun altından            Kemeraltı dehlizinden 4. avlu’ya açılan bir kapı vardır.
       Kilerli koğuşu ile Silahtar koğuşu arasında ki 4. avluya çıkılan geçitler                sonradan saray’ın kullanılmadığı dönemde açılmıştır.
            
HAZİNE KOĞUŞU :  Sergi salonu olarak kullanılmaktadır.


GİRİŞ SOL  TARAF:  
Akağalar Koğuşu

Kuşhane  Harem çıkış kapısı




Enderun Ağalar Cami  : Yazma eserler Kütüphanesi olarak kullanılmaktadır.
ENDERUN AĞALAR CAMİ 
ENDERUN AĞALAR  CAMİ GİRİŞİ


Has Oda Koğuşu                    : Padişah portreleri sergilenmektedir.
HAS ODA KOĞUŞU 



Has Oda                        : Kutsal emanetler Dairesi. Hırka-i Saadet Dairesi. Mukaddes emanetler sergilenmektedir.

  





HAS ODA
                    
          





                  HAS ODA'NIN 4.AVLUDA Kİ MERMER TERAS'A BAKAN KISMI                                                 
HAS ODA'NN  YANINDAKİ MERMER HAVAN
Has odan’ nın önün de Padişah cenazelerinin konulduğu seki ile bir kuyu bulunur.
PADİŞAH CENAZELERİNİN KONULDUĞU  MERMER SEKİ VE KUYU


SİLAHDAR KOĞUŞU    : Has oda’nın hemen yanında olup Kutsal              emanetlerin çıkış kapısıdır. 
Hırka-i saadet dairesinin hemen yanındaki yer alır. Padişaha ait kıymetli silahlar,has oda ve sofa köşküne ait değerli şamdanlar ,has odaya konulmayan kutsal emanetler burada saklanırdı. Günümüzde mukaddes emanetler sergilenmektedir.


Has oda’nın karşısında ki alanda Güneş Saati ile Kethude Def-i Gam Hatun Hayratı bulunur. (1226-1811)


                                      GÜNEŞ SAATLERİ



Kethude Def-i Gam Hatun Hayratı